Lek na "odrastanie" zębów może trafić do gabinetów w 2030 roku

• Japońscy badacze rozwijają lek TRG-035 przeznaczony do stymulacji odrastania zębów
• Terapia opiera się na przeciwciele monoklonalnym blokującym białko USAG-1
• Lek ma być początkowo stosowany u pacjentów z brakiem co najmniej czterech zębów
• Przy pomyślnym zakończeniu badań klinicznych terapia może trafić do praktyki stomatologicznej około 2030 roku

Czym jest lek na odrastanie zębów i kiedy może być dostępny?

Lek na odrastanie zębów to eksperymentalna terapia biologiczna opracowywana przez naukowców z Japonii, której celem jest pobudzenie organizmu do tworzenia nowych zębów. Według badaczy prowadzących projekt, jeśli obecnie realizowane badania kliniczne zakończą się sukcesem i nie wystąpią nieprzewidziane problemy związane ze skutecznością lub bezpieczeństwem terapii, preparat może zostać wprowadzony do praktyki medycznej około 2030 roku. Rozwijana technologia budzi duże zainteresowanie środowiska naukowego, ponieważ dotychczas stomatologia nie dysponowała metodą umożliwiającą biologiczne odtworzenie utraconego zęba. Współczesne leczenie opiera się przede wszystkim na implantach, mostach protetycznych oraz protezach.

Terapia TRG-035?

Podstawą opracowywanej terapii jest substancja oznaczona jako TRG-035, czyli przeciwciało monoklonalne skierowane przeciwko białku USAG-1. Mechanizm działania polega na blokowaniu tego białka, co prowadzi do aktywacji szlaku sygnałowego BMP odpowiedzialnego za procesy rozwojowe związane z powstawaniem zębów. Zdaniem badaczy uruchomienie tego mechanizmu może stymulować wzrost zawiązków zębowych oraz inicjować proces regeneracji utraconych struktur. Terapia ma wykorzystywać naturalne możliwości organizmu do odtworzenia tkanek, a nie zastępować je sztucznymi rozwiązaniami protetycznymi.

Znaczenie prowadzonych badań podkreśla Katsu Takahashi, kierownik oddziału stomatologii w instytucie badań medycznych działającym przy szpitalu Kitano w Osace. Jak zaznacza badacz: „Do tej pory nie istniała propozycja prowadząca do trwałego wyleczenia, a czujemy, że oczekiwania ludzi dotyczące odrastania zębów są wysokie”. Wypowiedź ta odzwierciedla jeden z głównych celów medycyny regeneracyjnej, jakim jest przywracanie utraconych funkcji biologicznych poprzez aktywację naturalnych procesów naprawczych organizmu. W przypadku stomatologii oznaczałoby to przejście od metod rekonstrukcyjnych do rzeczywistej regeneracji utraconych zębów.

Kto może zostać zakwalifikowany do terapii?

Według obecnych założeń lek ma być podawany pacjentom, u których stwierdzono brak co najmniej czterech zębów. Takie podejście pozwoli ocenić skuteczność terapii u osób z istotnymi ubytkami uzębienia oraz zweryfikować bezpieczeństwo stosowania preparatu w warunkach klinicznych. Badacze podkreślają jednak, że jest to etap rozwoju terapii i zakres wskazań może ulec zmianie wraz z postępem badań oraz pojawianiem się nowych danych klinicznych.

Jakie badania naukowe zapoczątkowały rozwój tej terapii?

Informacje o przełomowym podejściu do regeneracji zębów po raz pierwszy szerzej przedstawiono w publikacji naukowej „Anti–USAG-1 therapy for tooth regeneration through enhanced BMP signaling”, opublikowanej w lutym 2021 roku na łamach czasopisma „Science Advances”. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/33579703/

Autorzy pracy opisali możliwość stymulowania regeneracji zębów poprzez zahamowanie aktywności białka USAG-1 i zwiększenie aktywności sygnalizacji BMP. Wyniki badań stworzyły podstawy do dalszego rozwoju terapii oraz rozpoczęcia prac nad potencjalnym zastosowaniem klinicznym.

Pierwszym autorem publikacji była Akiko Murashima-Suginami, badaczka prowadząca pionierskie prace w obszarze biologii rozwoju zębów i stomatologii regeneracyjnej. Naukowiec związana jest z Uniwersytetem w Kioto oraz Uniwersytetem w Fukui. Prace prowadzone przez japońskie zespoły badawcze są obecnie jednymi z najbardziej zaawansowanych projektów dotyczących biologicznej regeneracji zębów na świecie i stanowią ważny kierunek rozwoju medycyny regeneracyjnej.

Jeżeli terapia potwierdzi swoją skuteczność i bezpieczeństwo w badaniach klinicznych, może doprowadzić do powstania nowego modelu leczenia braków zębowych. Zamiast zastępowania utraconych zębów konstrukcjami protetycznymi możliwe byłoby pobudzanie organizmu do wytwarzania nowych struktur anatomicznych. Dla lekarzy dentystów oraz specjalistów zajmujących się medycyną regeneracyjną oznaczałoby to otwarcie zupełnie nowego obszaru terapeutycznego, którego znaczenie może być porównywane z wprowadzeniem implantologii do współczesnej stomatologii.

Autor:

Przemysław Tórz

dziennikarz medyczny

Dziennikarz medyczny specjalizujący się w tematach medycznych: stomatologii, ginekologii oraz polityki zdrowotnej. Na co dzień współpracuje z redakcją magazynu „Nowy Gabinet Stomatologiczny”. Jego teksty cechuje rzetelność oraz umiejętność łączenia wiedzy eksperckiej z aktualnymi wyzwaniami branży medycznej.

Zobacz wszystkie artykuły autora - ta opcja może wymagać zalogowania na stronie