Światowa Federacja Dentystyczna (FDI) podkreśla, że lekarze dentyści mogą odgrywać ważną rolę w profilaktyce nowotworów części ustnej gardła związanych z wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV). W białej księdze organizacja wskazuje na znaczenie edukacji pacjentów, wspierania szczepień przeciw HPV oraz rozpoznawania niepokojących zmian wymagających dalszej diagnostyki.
- FDI opublikowała białą księgę dotyczącą udziału zespołów stomatologicznych w profilaktyce HPV.
- HPV wysokiego ryzyka jest istotnym czynnikiem rozwoju części nowotworów części ustnej gardła.
- Lekarze dentyści mogą edukować pacjentów, wspierać szczepienia i kierować na dalszą diagnostykę.
- FDI nie proponuje wprowadzania odrębnego programu przesiewowego HPV w gabinetach stomatologicznych.
HPV i rak części ustnej gardła – rosnące wyzwanie
Wirus brodawczaka ludzkiego (HPV) jest związany z rozwojem wielu nowotworów, w tym raka części ustnej gardła. W Stanach Zjednoczonych, Wielkiej Brytanii i niektórych krajach europejskich liczba przypadków HPV-dodatniego raka płaskonabłonkowego części ustnej gardła przewyższa już liczbę zachorowań na raka szyjki macicy wśród nowotworów związanych z HPV.
FDI zwraca uwagę, że zakażenie może poprzedzać rozwój nowotworu o wiele lat. Dlatego działania profilaktyczne, w tym szczepienia, mają znaczenie dla ograniczania przyszłego obciążenia chorobami związanymi z wirusem.
Jaką rolę może odegrać lekarz dentysta?
Zespół stomatologiczny regularnie kontaktuje się z pacjentami, co stwarza okazję do przekazywania rzetelnych informacji o HPV, wyjaśniania znaczenia szczepień ochronnych oraz reagowania na niepokojące objawy.
Podczas badania jamy ustnej oraz dostępnych struktur głowy i szyi lekarz dentysta może zauważyć zmiany wymagające pogłębionej oceny. W takich przypadkach istotne jest odpowiednie skierowanie pacjenta do dalszej diagnostyki.
Nie oznacza to jednak, że standardowe badanie stomatologiczne jest skutecznym badaniem przesiewowym w kierunku wszystkich nowotworów związanych z HPV. Nowotwory części ustnej gardła mogą rozwijać się w lokalizacjach niedostępnych podczas rutynowego oglądania jamy ustnej.
Szczepienia przeciw HPV dotyczą również chłopców
FDI zwraca uwagę na niewystarczający poziom wyszczepienia w części krajów, szczególnie wśród chłopców. Jedną z przyczyn może być postrzeganie szczepienia przeciw HPV przede wszystkim jako metody zapobiegania rakowi szyjki macicy.
Tymczasem zakażenia HPV dotyczą obu płci, a mężczyźni stanowią istotną grupę pacjentów z HPV-zależnym rakiem części ustnej gardła.
W opublikowanej białej księdze FDI przedstawia zalecenia dla personelu stomatologicznego, organizatorów opieki zdrowotnej i decydentów. Dokument ma uzupełniać istniejące wytyczne kliniczne, a nie je zastępować.
Źródła
- FDI – Integrating oral health professionals into HPV prevention, biała księga
- FDI – Why oral health professionals matter in the fight against HPV-related cancer
HPV a rak gardła
Więcej ciekawych artykułów w "Nowy Gabinet Stomatologiczny" – zamów prenumeratę lub kup prenumeratę w naszym sklepie.
